تولیدات دامی

چکیده امکان­ استفاده از کنجاله کاملینا به‌جای کنجاله سویا در جیره بره­های پرواری با استفاده از بیست‌و‌چهار راس بره نر چهار- شش ماهه با میانگین وزن 2/18±34/21 کیلوگرم در قالب طرح کاملاً تصادفی در چهار تیمار و شش تکرار در قفس­های انفرادی بررسی شد. تیمارهای آزمایشی شامل 1- جیره پایه حاوی کنجاله سویا (شاهد)، 2- جیره پایه با 33 درصد جایگزینی کنجاله سویا با کنجاله کاملینا، 3- جیره پایه محتوی 67 درصد جایگزینی کنجاله سویا و 4- جیره پایه حاوی کنجاله کاملینا بود. مایع شکمبه توسط لوله مری و نمونه­های خون از سیاهرگ وداج گردن در روزهای صفر، 45 و پایان دوره از بره­ها گرفته شد. وزن نهایی و افزایش وزن روزانه تحت تأثیر جایگزینی کنجاله­ها قرار نگرفت اما سبب کاهش مصرف ماده خشک شد (0/05>P). غلظت نیتروژن آمونیاکی شکمبه افزایش یافت به‌نحوی‌که در 33 و 67 درصد جایگزینی معنی‌دار بود. غلظت اسیدهای چرب فرّار و pH تحت تأثیر جایگزینی قرار نگرفت. جمعیت کل پروتوزوآ و جنس انتودینیوم با افزایش درصد جایگزینی روند کاهشی داشت و با توجه به اثر متقابل زمان و تیمار، با افزایش طول دوره روند جمعیت افزایشی بود. غلظت اوره خون با جایگزینی کنجاله‌ها روند افزایشی داشت، هرچند این روند تحت تأثیر اثر متقابل تیمار و زمان بود. با جایگزینی کامل کنجاله­ها، غلظت کلسترول و تری­گلیسرید خون افزایش یافت (0/05>P). با توجه نتایج حاصل، می‌توان در جیره پروار کنجاله کاملینا به‌جای کنجاله سویا در سطح حداکثر 67 درصد جایگزینی استفاده کرد.
 

چکیده اثر افزودن عصاره شیرین‌بیان (عصاره) بر عملکرد رشد، فراسنجه­های تخمیر و جمعیت پروتوزآیی شکمبه در بره­های پرواری با استفاده از 28 راس بره نر مهربان با وزن 1/75±36/45 کیلوگرم در قالب طرح کاملاً تصادفی با چهار تیمار و هفت تکرار بررسی شد. تیمارهای آزمایشی شامل شاهد (جیره پایه بدون عصاره شیرین‌بیان) و سه تیمار به‌ترتیب شامل جیره پایه+ پنج، 10 و 25 میلی‌گرم عصاره شیرین‌بیان به‌ازای هر کیلوگرم ماده خشک جیره بود. جیره پایه بره­ها 30 درصد کاه و70 درصد کنسانتره بود که به‌صورت مصرف در حد اشتها در اختیار دام قرار داده ­شد. بره‌های تغذیه‌شده با  جیره­­های حاوی 25 میلی‌گرم عصاره، افزایش وزن روزانه بیش‌تر و ضریب تبدیل بهتری داشتند (0/05>P). افزودن 25 میلی‌گرم عصاره سبب افزایش pH مایع شکمبه شد (0/05>P). کل گاز تولیدی در بره­های دریافت‌کننده پنج و 25 میلی‌گرم عصاره  بیش‌تر از سایر گروه‌ها بود (0/05>P). تولید متان تحت تأثیر افزودن عصاره به جیره قرار نگرفت. تغییرات انرژی قابل متابولیسم، ماده آلی تجزیه شده و اسیدهای چرب فرّار برآوردشده در جیره‌های حاوی پنج و 25 میلی‌گرم عصاره بیش‌تر از سایر تیمارها بود (0/05>P). جمعیت کل پروتوزوآیی شکمبه و هم‌چنین تعداد انتودینه با تغذیه جیره‌های حاوی عصاره کاهش یافت (0/05>P)، اما شمار پروتوزوآیی ایزوتریشیدا افزایش یافت. براساس نتایج این پژوهش، افزودن 25 میلی‌گرم در کیلوگرم عصاره شیرین­بیان به جیره، فرایند متابولیسم شکمبه و عملکرد بره­های پرواری را بهبود بخشید، اما بر میزان تلفات انرژی به شکل متان اثری نداشت. 

چکیده تأثیر عصاره استونی کنگرفرنگی (آرتیشو) بر عملکرد تولیدی و برخی فراسنجه­های خونی و آنتی­اکسیدانی بره‌های پرواری با استفاده از 18 راس بره نر سنجابی در قالب یک طرح کاملاً تصادفی با سه تیمار و شش تکرار به‎مدت 75 روز بررسی شد. تیمارها شامل 1- جیره شاهد بدون افزودنی، 2- جیره شاهد+ پنج میلی­لیتر عصاره کنگرفرنگی و 3- جیره شاهد+ 10 میلی­لیترعصاره کنگرفرنگی به‎ازای هر کیلوگرم ماده خشک جیره بودند. به‌طور ماهیانه قبل از عرضه جیره هنگام صبح، از طریق سیاهرگ ورید گردن بره­ها نمونه­های خون گرفته شد. غلظت برخی از فراسنجه­های خونی نظیر گلوکز، کلسترول، پروتئین کل، اوره، آلبومین و آنزیم‌های آلانین آمینوترانسفراز، آسپارتات آمینوترانسفراز، آلکالین فسفاتاز و شاخص مالون­دی­آلدهید اندازه­گیری شد. افزودن عصاره کنگرفرنگی تأثیری بر عملکرد و رشد بره­ها نداشت، اما غلظت کلسترول، تری­گلیسیرید و مالون­دی­آلدهید را کاهش داد (p <0/05). میزان اوره و کلسترول خون نیز تحت تأثیر زمان، تغییرات معنی­داری را نشان داد (p <0/05)، به‌طوری‎که در روز چهلم آزمایش، میزان این فراسنجه­ها کم‎‎تر از دو زمان دیگر بود. براساس نتایج حاصل، استفاده از عصاره استونی کنگرفرنگی تا سطح 10 میلی‌لیتر در کیلوگرم جیره روزانه، تأثیری بر افزایش وزن و عملکرد رشد بره ها ندارد ولی برخی فراسنجه‌های خونی را بهبود می­دهد.

چکیده در این مطالعه تأثیر پساب تقطیری ملاس خشک‌شده با سبوس بر عملکرد رشد، فراسنجه‌های تخمیر شکمبه، جمعیت پروتوزوآ و برخی فراسنجه­های بیوشیمیایی خون بره‌های پرواری با استفاده از 21 رأس بره نر چهار ماهه نژاد مهربان (میانگین وزن 5/0±35) در قالب طرح کاملأ تصادفی با سه تیمار به‌مدت 74 روز (14 روز سازگاری و 60 روز آزمایش) بررسی شد. جیره‌های آزمایشی شامل جیره شاهد (فاقد پساب تقطیر ملاس)؛ جیره حاوی 25درصد بخش کنسانتره پساب تقطیری خشک‌شده با سبوس و جیره حاوی50 درصد بخش کنسانتره حاوی پساب ملاس خشک‌شده با سبوس بود. وزن بره­ها به‌طور هفتگی اندازه­گیری شد و در پایان روزهای 30 و 60 پرواربندی از آنها خون‌گیری شد. در پایان روز 60  پرواربندی مایع شکمبه بره­ها نمونه تهیه شد. نتایج نشان داد در ماه دوم تحقیق و در کل دوره آزمایش ماده خشک مصرفی بره­هایی که در جیره 25 و 50 درصد بخش کنسانتره پساب ملاس دریافت کرده بودند در مقایسه با گروه شاهد کاهش داشت (002/0=P) افزودن پساب ملاس در سطح 25 درصد (تیمار اول)؛ نسبت به گروه شاهد غلظت نیتروژن را 35/10 درصد (054/0=P) واسیدهای چرب فرّار کل را 46 درصد افزایش داد (016/0=P). کل جمعیت پروتوزوآ تحت تأثیر جیره­های آزمایشی قرار نگرفت. قیمت هر کیلوگرم جیره تیمارهای 25 و 50درصد پساب تقطیری نسبت به گروه شاهد به‌ترتیب 74 و 155 تومان کاهش داشت. نتایج کلی این مطالعه نشان داد پساب تقطیری ملاس خشک‌شده با سبوس ضمن کاهش قیمت تمام‌‌شده خوراک می‌تواند تا سطح50 درصد کنسانتره استفاده شود.

چکیده تاثیر شش سطح (صفر، 50، 100، 200، 300 و 500 میکرولیتر) عصاره اتانولی و استنی ریشه ‌شیرین‌بیان بر فرایند تولید گاز متان، تخمیر شکمبه وجمعیت پروتوزوآیی بز مرخز به روش برون‌تنی بررسی شد. آزمون تولید گاز با جیره پایه یونجه برای هر تیمار در پنج تکرار و در قالب یک طرح کاملاً تصادفی انجام شد. فراسنجه‌های تخمیر، متان، ضریب تفکیک پذیری(PF) و اسیدهای چرب فرار کل اندازه‌گیری شد. عصاره‌ها در تمام سطوح (01/0˂ P) تولید گاز 24 ساعت را افزایش داد. عصاره اتانولی شیرین بیان تولید گاز متان را کاهش (05/0˂P) ولی عصاره استنی آن، در سطوح 300 و 500 میکرولیتر تولید گاز متان را افزایش (01/0˂P) داد. ماده آلی تجزیه شده تحت تاثیر هر دو نوع عصاره بهبود(001/0=P) یافت. عصاره اتانولی شیرن بیان تولید آمونیاک را کاهش (01/0˂P) داد. ضریب بخش‌پذیری و تولید توده میکروبی در حضور هر دو عصاره اتانولی و استنی کاهش (01/0˂P) ولی اسیدهای چرب فرار و انرژی قابل متابولیسم در تمام سطوح هر دو نوع عصاره نسبت به شاهد افزایش (01/0˂P) یافت. به جزء دیپلودینیانه، سایر پروتوزوآها و جمعیت کل در اثر دو نوع عصاره‌ کاهش یافتند (05/0˂P). بر اساس نتایج حاصل، عصاره اتانولی و استنی شیرین بیان ضمن بهبودقابلیت هضم، تولید گاز متان و جمعیت پروتوزوآیی را در شکمبه بز کاهش می‌دهد.

چکیده هدف از این مطالعه،ارزیابی تاثیر سطوح مختلف گیاه و اسانس پونه بر فرایند تخمیر شکمبه و جمعیت پروتوزوآیی در بز بود. گیاه پونه به ترتیب در سطوح صفر، 25، 35، 55، 75 و 100 میلی‌گرم در 30 میلی‌لیتر و اسانس پونه در سطوح صفر، 1700 ،3000، 6700 ، 8300 ، 10000 میلی‌گرم در لیتر و موننسین (شاهد مثبت و50 میلی‌گرم محلول در اتانول) به مایع شکمبه اضافه شد. آزمون تولید گاز در قالب یک طرح کاملاً تصادفی و با پنج تکرار در هر تیمار انجام شد. گاز تولیدی در سطوح 75 و 100 میلی‌گرم گیاه پونه کاهش یافت (001/0˂p). تجزیه‌پذیری ماده ‌آلی هنگام استفاده از دو سطح 75 و 100 میلی‌گرم گیاه پونه و موننسین در مقایسه با شاهد کاهش(001/0˂p) یافت. در مقایسه با تیمارهای شاهد و موننسین، همه‌ی سطوح گیاه پونه غلظت ازت آمونیاکی را کاهش(001/0 ˂p) داد، اما ضریب تفکیک‌‌پذیری تنها در سطح 100 میلی‌گرم پونه و تیمار موننسین افزایش(001/0˂p) یافت. بازده تولید پروتئین میکروبی نیز در سطح100 میلی‌گرم پونه افزایش (001/0˂p) داشت. همزمان با کاهش مقادیر اسیدهای چرب فرار، انرژی قابل سوخت‌ وساز و انرژی خالص شیردهی در دو سطح 75 و 100 میلی‌گرم پونه نسبت به شاهد کاهش(001/0 ˂p) یافت. جمعیت کل پروتوزوآی و زیر خانواده‌ی انتودینینه در تمام سطوح گیاه پونه کاهش (001/0˂p) یافت. اسانس پونه، گاز متان، ازت آمونیاکی و جمعیت پروتوزوآیی را کاهش و بازده تولید پروتئین میکروبی را بهبود بخشید (001/0 ˂p ). بر اساس نتایج حاصل، استفاده از گیاه و اسانس پونه، گاز متان، نیتروژن آمونیاکی و جمعیت پروتوزوآیی را کاهش و ضریب تفکیک پذیری و بازده تولید میکروبی را بهبود می بخشد.