بررسی روند تغییرات ضریب همخونی بره و والدین و اثر آن بر وزن پشم گوسفندان ایران‏بلک مرکز اصلاح ‏نژاد دام شمال شرق کشور

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد گروه کشاورزی، دانشگاه پیام نور خراسان جنوبی، بیرجندـ‌ایران

2 استاد گروه علوم دامی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجندـ‌ایران

3 دانشیار گروه علوم دامی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت‌ـ‌ایران

4 کارشناس ایستگاه اصلاح نژاد عباس ‏آباد، سازمان جهاد کشاورزی خراسان رضوی، مشهدـ‌ایران

چکیده

اثر ضریب همخونی بره و والدین بر وزن پشم با استفاده از 10868 رکورد وزن پشم مربوط به 3244 رأس برۀ ایران‏بلک (1633 نر و 1611 ماده) حاصل از 96 قوچ و 995 میش جمع‏آوری‌شده طی سال‏های 1362 تا 1385 در مرکز اصلاح‏ نژاد دام شمال شرق کشور (ایستگاه عباس‏آباد، واقع در در کیلومتر 25 سرخس‌ـ‌مشهد) بررسی شد. اثر سال و ماه پشم‌چینی، ضریب همخونی بره و مادر، جنس، و تیپ تولد بره بر وزن پشم معنی‏دار بود. 6/92 درصد حیوانات موجود در شجره، هم‌خون بودند. میانگین و انحراف‏ معیار ضریب همخونی بره، پدر، و مادر در کل جمعیت به‌ترتیب 1/6±1/8 و 1/6±5/6 و 8/5±3/5 و در جمعیت هم‏خون 7/5±0/9 و 1/6±0/7 و 8/5±7/5 درصد بود. حداقل و حداکثر ضریب همخونی بره به‌ترتیب صفر و 4/36 درصد بود. افزایش هر یک‌ درصد ضریب همخونی بره، سبب کاهش وزن پشم به مقدار 9/26 و 8/4 و 3/4 و 1/13 گرم در بره‌های نر چهارقلو، مادۀ دوقلو، مادۀ سه‏قلو، و مادۀ چهارقلو شد. با افزایش هر یک درصد ضریب همخونی مادر، وزن پشم بره‏ها به میزان 4/1 گرم کاهش یافت. روند تغییرات سالانۀ ضریب همخونی برای کل حیوانات و حیوانات هم‌خون به‌ترتیب 02/0±2/0 و 02/0±1/0 درصد و معنی‌دار بود. برای کاهش تأثیرات زیان‏بار هم‏خونی، لازم است برنامۀ تلاقی کنترل‌شده درنظر گرفته شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A study on inbreeding coefficient trend of lamb and parents and its effect on wool weight of Iran Black sheep in Animal Breeding Station of Abbas Abad

نویسندگان [English]

  • Ghasem Motaghinia 1
  • Homayoun Farhangfar 2
  • Mohsen Ahmadi Shahrakht 1
  • Abdolahad Shadparvar 3
  • Majid Jafari 4
1 M.Sc. Expert, Agriculture Department, Southern Khorasan University of Payame Noor, Birjand - Iran
2 Professor, Department of Animal Science, Faculty of Agriculture, University of Birjand, Birjand – Iran
3 Associate Professor, Department of Animal Science, Faculty of Agriculture, University of Guilan, Rasht - Iran
4 Expert, Animal Breeding Station of Abbas Abad, Agriculture Jihad Organisation of Razavi Khorasan, Mashhad - Iran
چکیده [English]

Effects of lamb and parents coefficient of inbreeding (CI) on wool weight were studied using 10,868 wool records belonging to 3,244 Iran Black lambs (1,633 males and 1,611 females) representing 96 rams and 995 ewes collected during 1983-2006 from Animal Breeding Station of Abbas Abad. Year and month of shearing, CI of lamb and dam, sex and birth type had significant affect on wool weight Among 3,244 pedigree animals, 3,005 heads (92.6 percent) were found to be inbred. Mean and standard deviation of CI of lamb, sire and dam in whole population were 8.1±6.1, 6.5±6.1 and 5.3±5.8 percent, respectively. The corresponding figures in inbred population were 9.0±5.7, 7.0±6.1 and 5.7±5.8 percent, respectively. Minimum and maximum CI of lamb was 0 and 36.4 percent, respectively. Increase of CI by one percent was accompanied with a decrease of 26.9 g (quadruplet male), 4.8 g (twin female), 4.3 g (triple female) and 13.1 g (quadruplet female) in wool weight. A decrease of 1.4 g in wool weight of lamb was observed as the CI of dam was increased by one percent. Statistically significant annual change trend were estimated to be 0.2±0.02 percent and 0.1±0.02 percent for whole and inbred populations, respectively. A controlled mating is needed to reduce deleterious effects of inbreeding.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Inbred lambs
  • inbreeding
  • Iran Black sheep
  • Mixed model
  • Wool weight
1 . متقی­نیا ق (1389) آنالیز فنوتیپی و ژنتیکی صفت وزن شیرگیری گوسفندان بلوچی مرکز اصلاح نژاد دام شمال شرق کشور. پایان­نامه کارشناسی ارشد. دانشکده کشاورزی. دانشگاه بیرجند. ایران.
2 . متقی­نیا ق، فرهنگ­فر ه، باشتنی م، شادپرور ع، ساقی د ع و جنتی ح. (1389) بررسی اثر پسروی ناشی از تبارآمیزی بر وزن شیرگیری گوسفندان بلوچی ایستگاه اصلاح نژاد عباس­آباد مشهد. مجموعه مقالات چهارمین کنگره علوم دامی ایران. کرج. صص. 3308-3311.
3 . متقی­نیا ق، فرهنگ­فر ه، احمدی شاهرخت م و جعفری م. (1390) تأثیر تبارآمیزی بر صفت وزن پشم گوسفندان بلوچی مرکز اصلاح نژاد دام شمال شرق کشور. نخستین سمینار ملی مدیریت پرورش دام و طیور در مناطق گرمسیر. دانشگاه شهید باهنر کرمان. صص. 284-288.
4 . مختاری م (1382) برآورد روند ژنتیکی صفات رشد در گوسفند نژاد کرمانی. پایان­نامه کارشناسی ارشد. دانشکده کشاورزی. دانشگاه شهید چمران اهواز. ایران.
5 . وطن‌خواه م، طالبی م ع و ادریس م. ع. (1379) بررسی برخی عوامل محیطی و ژنتیکی مؤثر بر تولید پشم و همبستگی آن با صفات تولیدمثل در گوسفند بختیاری. مجموعه مقالات اولین سمینار پژوهشی پوست، چرم و الیاف دامی کشور. مؤسسه تحقیقات علوم دامی کشور. صص. 41-35.
 
6 . Bijma P, Van Arendonk JAM and Woolliams JA (2001) Predicting rates of inbreeding for livestock improvement schemes. Animal Science. 79: 840-853.
7 . Ercanbrack S and Knight A) 1991 (Effects of inbreeding on reproduction and wool production of Rambouillet, Targhee and Columbia ewes. Animal Science. 69: 4734-4744.
8 . Falconer DS and Mackay TFC (1996) Introduction to Quantitative Genetics. 4th edition. Longmans Green, Harlow, Essex, UK.
9 . Lamberson WR, Thomas DL and Rowe KE (1982) The effects of inbreeding in a flock of Hampshire sheep. Animal Science. 55: 780-786.
10 . Lee G, Wiener G and Woolliams JA (1994) Effects of breed, rapid inbreeding, Cross breeding and environmental factors on fleece weight and shedding in sheep. Animal Production Science. 59: 61-70.